Arama Sonuçları

Listeleniyor 1 - 5 / 5
  • Yayın
    Drought analysis based on nonparametric multivariate standardized drought index in the Seyhan River Basin
    (Springer Science and Business Media B.V., 2025-05) Terzi, Tolga Barış; Önöz, Bihrat
    Drought is a detrimental natural hazard that is a threat to the social and ecological aspects of life. Unlike other natural hazards, drought occurs slowly and gradually, making it difficult to detect its formation, leading to severe consequences in the affected area. Therefore, precise and reliable monitoring of drought is crucial to implement effective drought mitigation strategies. Drought indices are significant tools for drought monitoring; single variable indices are quite frequently used in the literature to assess drought conditions. Although these indices are generally accurate at characterizing the specific type of drought they were developed for, they fail to provide a comprehensive representation of drought conditions. Hence, this study applies a nonparametric multivariate standardized drought index (MSDI) that integrates meteorological and hydrological drought to investigate the dynamics of drought events within the Seyhan River Basin (SRB). Trend analyses were conducted to detect any directional changes in the drought patterns within the SRB. Additionally, this study examined the potential effects of El Nino-Southern Oscillation events on the MSDI series to determine their impact on drought conditions in the SRB. The results indicate that the MSDI outperforms the single variable indices in characterizing drought conditions within the basin. The calculations conducted for 5 different time scales 1, 3, 6, 9 and 12-months showed satisfactory results in multivariate analysis of drought. Upon examining the trend analyses, MSDI series showed an insignificant negative trend in all stations within the SRB. The MSDI series was strongly influenced by Nino 3.4 and Arctic Oscillation (AO) indices while sunspot activities had a relatively weak impact on the MSDI series.
  • Yayın
    DroughtStats: a comprehensive software for drought monitoring and analysis
    (Springer Science and Business Media Deutschland GmbH, 2025-01) Terzi, Tolga Barış; Önöz, Bihrat
    The significance of drought monitoring and prediction systems has grown substantially due to the escalating impacts of climate change. However, existing tools for drought analysis face several limitations, including restricted functionality to single-variable indices, reliance on predefined probability distributions, lack of flexibility in choosing distributions, and the need for advanced programming expertise. These constraints hinder comprehensive and accurate drought assessments. This study introduces DroughtStats, a novel, user-friendly software designed to overcome these challenges and enhance drought analysis capabilities. DroughtStats integrates advanced statistical tools to analyze hydrometeorological data, compute both single-variable and multivariable drought indices using empirical and parametric methods, and evaluate drought characteristics with improved accuracy. Notably, it supports a broader range of probability distributions, performs copula-based analyses, and estimates potential evapotranspiration using multiple methods, including Penman–Monteith. Additionally, DroughtStats can analyze the relationship between different datasets using techniques like copula-based Kendall’s tau. By addressing the limitations of existing tools, DroughtStats provides a more flexible and comprehensive approach to drought monitoring. Its versatility and global applicability are demonstrated through a case study in Turkey’s Çoruh River Basin (CRB), where drought indices based on precipitation and streamflow are calculated to characterize drought conditions. The results show that DroughtStats can successfully identify and characterize drought events at various time scales, providing valuable insights into drought severity, frequency, and recovery, and offering a reliable tool for ongoing drought monitoring and management.
  • Yayın
    Seyhan Havzası’nda düşük akımların analizi
    (Balıkesir Üniversitesi, 2025-07-15) Baysal, Selman; Yılmaz, Selahattin Utku; Kaçar, Furkan Sencer; Önöz, Bihrat
    Bu çalışmada Seyhan Havzası’nda yer alan istasyonlarda düşük akım analizi gerçekleştirilmiştir. Bu doğrultuda kısa, orta ve uzun vadeli kuraklık tespiti için d = 1, 7, 10 ve 15 günlük yıllık ortalama minimum debi değerleri kullanılarak düşük akım frekans analizi yapılmıştır. İki parametreli Log-Normal (LN2), Gamma (G2), Weibull (W2), Üstel (E2), Gumbel (GEV-I), Lojistik (L2) dağılımları ile üç parametreli GEV (GEV-III), Log-Normal (LN3), Pearson Tip III (P3), Log-Pearson Tip III (LP3) ve Genel Lojistik (GL3) dağılımları kullanılarak farklı dönüş aralıklarına sahip düşük akım tahminleri gerçekleştirilmiştir. Kolmogorov-Smirnov (K-S) uygunluk testi ile farklı istatistiksel dağılımların mevcut zaman serilerine uygunluğu tespit edilmiştir. Elde edilen düşük akımlardaki eğimin (trend) belirlenmesi için Mann-Kendall (MK), Trend-Free PreWhitening (TFPW) ve yenilikçi trend analizi (ITA) testleri uygulanmıştır. Çalışmada altı farklı istasyon ölçümleri kullanılarak elde edilen bulgular, Seyhan Havzası’nda en iyi tahminlerin LN2, P3, GEV-III ve LN3 dağılımları ile elde edildiğini göstermiştir. Seçilen anlamlılık düzeyinde üç istasyonda azalan trend bulunmuş olup, anlamlı bir trend tespit edilemeyen diğer istasyonlarda ITA testleri ile azalan bir eğilim belirlenmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, bu istasyonlarda özellikle son 10-15 yıllık süreçte ölçülen debilerin önemli miktarda azaldığı ve dolayısıyla küresel iklim değişikliği de göz önüne alındığında kuraklık riskinin olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
  • Yayın
    Çoruh Havzasında meteorolojik kuraklıktan hidrolojik kuraklığa yayılımın analizi
    (Samsun Üniversitesi, 2024-10) Terzi, Tolga Barış; Önöz, Bihrat
    Kuraklık geniş bir alanı etkileyen, sosyal ve ekolojik yaşamın çeşitli yönlerine zarar veren bir doğal afettir. İklim değişikliğinin artan etkisi ile kuraklık gibi doğal afetlerin etkileri de şiddetlenmektedir. Bu nedenle, etkili ve güvenilir kuraklık izleme ve kuraklık önleme sistemleri daha da önemli hale gelmektedir. Meteorolojik kuraklıktan hidrolojik kuraklığa yayılmanın belirlenmesi, kuraklık izleme ve önleme açısından kuraklık karakteristiklerini belirlemek kadar önemlidir. Bu nedenle, bu çalışma kapsamında Çoruh Havzası’nda hem meteorolojik kuraklığı hem de hidrolojik kuraklığı incelemek adına Standartlaştırılmış Yağış İndisi (SPI) ve Standartlaştırılmış Akım İndisi (SSFI) kullanılmıştır. Çoruh Havzası’nda seçilen 5 farklı istasyona ait yağış ve akım verileri kullanılarak 1989 ile 2011 yılları arasında standartlaştırılmış indisler 1, 3, 6, 9 ve 12-aylık zaman ölçeklerinde hesaplanmıştır. Hem meteorolojik hem de hidrolojik kuraklıklar için kuraklık karakteristikleri belirlenmiştir. Kuraklık karakteristikleri belirlendikten sonra hidrolojik kuraklığın meteorolojik kuraklığa tepki süresi, standartlaştırılmış indisler arasındaki doğrusal ve doğrusal olmayan bağımlılıkları göz önünde bulunduran iki aşamalı bir yöntem kullanılarak belirlenmiştir. Meteorolojik ve hidrolojik kuraklıklar arasındaki doğrusal bağımlılığın incelenmesinde Pearson korelasyon katsayısı kullanılırken, doğrusal olmayan bağımlılığın incelenmesinde ortak bilgi (MI) kullanılmıştır. Sonuç olarak, Çoruh Havzası’nda hidrolojik kuraklıkların meteorolojik kuraklıklara tepki süresi 9 ay olarak elde edilmiştir. Kuraklık karakteristiklerinin incelenmesi ile meteorolojik kuraklıktan hidrolojik kuraklığa evrilen kuraklıkların sıklığı azalırken uzunluk ve şiddetinde artışlar olduğu gözlemlenmiştir.
  • Yayın
    Seyhan Havzası etrafında düşük akım frekans analizi ve kuraklık kurak dönem analizi
    (Samsun Üniversitesi, 2024-10) Yılmaz, Selahattin Utku; Çiltaş, Efe; Kanber, Yasemin Eldayıh; Bakar, Hamza; Öz, Müberra; Kaçar, Furkan Sencer; Önöz, Bihrat
    Günümüzde küresel iklim değişikliği nedeniyle dünyada artan sıcaklık ve buna bağlı olarak; bir bölgede yağışlarda, nem oranında, akarsu seviyelerinde görülen belirgin değişiklikler, söz konusu bölgede ekolojik, ekonomik gibi pek çok yönden büyük zararlara neden olmaktadır. Aynı zamanda, iklimdeki bu belirgin değişiklikler ve buna bağlı olarak söz konusu bölgedeki toplam su miktarındaki değişiklikler taşkın, kuraklık gibi felaketlere neden olabilmektedir. Özellikle, artan nüfus ile birlikte hızlı ve plansız yapılaşma, yanlış uygulanan nehir düzenleme çalışmaları, yanlış uygulanan tarımsal faaliyetler gibi uygulamalar nedeniyle bir bölgede su miktarının uzun süre boyunca normal seviyenin altında kalması sonucu kuraklığa (kıtlığa) rastlanılmaktadır. Kuraklık genel tanımı itibari ile bir bölgede, bir süre boyunca su miktarında normal düzeye göre belli bir miktarın üzerinde görülen eksiklik (Da Cunha vd., 1983) olmasına rağmen çeşitli disiplinler açısından incelendiğinde farklı büyüklükler bu noktada dikkate alınabilir (Bayazıt ve Önöz 2008). Bu çalışmada, kuraklık hidrolojik yönden incelenmiş ve akım verileri esas alınmış olup Seyhan Havzası etrafında, DSİ Genel Müdürlüğü “Akım Gözlem Yıllıları”dan alınmış geçmiş yıllara ait akarsu debi verilerine göre sırasıyla; Düşük Akım Frekans Analizi ve Runs (Gidişler) Analizi yapılmıştır. Yapılan bu analizlere çeşitli istatiksel yöntemler uygulanarak bir dönüş periyoduna bağlı debi değerlerinin tahmin edilmesi ve böylece akım verisi olmayan alanlarda dahi tasarım debisi değerlerinin elde edilmesi amaçlanmıştır. Buna bağlı olarak da Runs (Gidişler) analizleri yapılarak havzanın kurak döneminin (kuraklık durumunun) ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Analiz sonuçlarına göre E18A026 istasyonu hariç diğer tüm istasyonlarda akım tahminleri 2, 5 ve 20 yıllık dönüş aralığına sahip akımlar oldukça küçük tahmin edilmiş ve Run Analizi sonuçları doğrultusunda bu istasyonlarda ciddi bir kuraklık tehlikesi ile karşı karşıya olunduğuna ulaşılmıştır.