39 sonuçlar
Arama Sonuçları
Listeleniyor 1 - 10 / 39
Yayın LuminaURO: a comprehensive Artificial Intelligence Driven Assistant for enhancing urological diagnostics and patient care(Hayat Sağlık ve Sosyal Hizmetler Vakfı, 2025-05-29) Soylu, Tuncay; Topçu, İbrahim; Karaman, Muhammet İhsan; Tuzcu, Esra Melis; Kınık, Abdullah Harun; Güneren, Mustafa Sacit; Salman, Zeynep; Demir, Perihan; Beyzanur, KaçAim: This study aims to develop and validate LuminaURO, a Retrieval-Augmented Generation (RAG)-based AI Assistant specifically designed for urological healthcare, addressing the limitations of conventional Large Language Models (LLMs) in healthcare applications. Methods: We developed LuminaURO using a specialized repository of urological documents and implemented a novel pooling methodology to search multilingual documents and aggregate information for response generation. The system was evaluated using multiple similarity algorithms (OESM, Spacy, T5, and BERTScore) and expert assessment by urologists (n=3). Results: LuminaURO generates responses within 8-15 seconds from multilingual documents and enhances user interaction by providing two contextually relevant follow-up questions per query. The architecture demonstrates significant improvements in search latency, memory requirements, and similarity metrics compared to state-of-the-art approaches. Validation shows similarity scores of 0.6756, 0.7206, 0.9296, 0.9223, and 0.9183 for English responses, and 0.6686, 0.7166, 0.8119, 0.9220, 0.9315, and 0.9086 for Turkish responses. Expert evaluation by urologists revealed similarity scores of 0.9444 and 0.9408 for English and Turkish responses, respectively. Conclusion: LuminaURO successfully addresses the limitations of conventional LLM implementations in healthcare by utilizing specialized urological documents and our innovative pooling methodology for multilanguage document processing. The high similarity scores across multiple evaluation metrics and strong expert validation confirm the system’s effectiveness in providing accurate and relevant urological information. Future research will focus on expanding this approach to other medical specialties, with the ultimate goal of developing LuminaHealth, a comprehensive healthcare assistant covering all medical domains.Yayın Bir diyalog ortamı olarak üretken yapay zeka: tasarımda anlamsal arayış sürecinin temsili(Süleyman Demirel Üniversitesi, 2024-07-04) Ozar, Betül; Koca, DuyguTasarım süreci, birbirine bağlı ve yinelemeli adımlar içeren döngüsel bir yapıya sahiptir. Üretken yapay zekâ, tasarlayan ile diyalog kurarak tasarım sürecine yeni bir ortam önerir. Bu ortam, süreçteki ilişkilerin keşfine izin verir ve döngüsel yaklaşımın deneyimlenmesine olanak sağlar. Çalışma bu doğrultuda, üretken yapay zekânın temsil üretebilme potansiyeli üzerine odaklanır ve “üretken yapay zekâ, kavramsal ve biçimsel ilişkilerin keşfedildiği anlamsal arayış sürecinde bir ortam olarak kullanılabilir mi?” sorusunu araştırır. Çalışmada ‘uygulama odaklı’ (practice-led) araştırma yöntemi benimsenmiştir. Bu kapsamda bir süreç deneyini içeren çalışma, üretileni temsil etmek yerine temsille üretmeye odaklanır. Metinden imgeye ve imgeden imgeye olmak üzere iki fazdan oluşan süreç, üretken yapay zekânın olanaklarını ve kısıtlarını görebilmek için bir araştırma ve keşif ortamı olarak kullanılmıştır. Sonuç olarak tasarlayan özne ve üretken yapay zekâ iş birliğinde tek tıklamayla donuk görseller oluşturmak yerine devingen temsillerin üretilebileceği anlaşılmıştır. Bu anlayış, yeni bir ortamın tanımını üretirken gelecekteki benzer deneyimlerin yorumlanabilmesine zemin hazırlar.Yayın Psikolojik istismar ve sağlık davranışları arasında duygusal özerkliğin ve öz-şefkatin aracı rolü(Erciyes Üniversitesi, 2024-12-27) Canbaz, Cansu; Ünver, BuketAraştırmanın amacı ergenlerin ebeveynlerinden algıladıkları psikolojik istismar ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkide duygusal özerkliğin ve öz şefkatin aracı rolünü incelemektir. Çalışma kartopu ve uygun örnekleme yöntemleriyle 14-18 yaş aralığındaki 217 ergen ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın veri toplama araçları sırasıyla; araştırmacılar tarafından hazırlanan Sosyodemografik Bilgi Formu, Psikolojik İstismar Ölçeği, Adolesan Yaşam Biçimi Ölçeği, Duygusal Özerklik Ölçeği ve Öz Şefkat Ölçeği Kısa Formu şeklindedir. Yapılan Spearman korelasyon analizi sonuçlarına göre mevcut çalışmanın tüm değişkenleri arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Yapılan aracı değişken analiz sonucuna göre ise duygusal özerkliğin ve öz şefkatin algılanan psikolojik istismar ve sağlıklı yaşam biçimi davranışları arasındaki ilişkide tam aracı bir etkiye sahip olduğu saptanmıştır. Bu çalışma, psikolojik istismarın olumsuz etkileriyle mücadelede duygusal özerklik ve öz şefkatin koruyucu rollerini ortaya koyarak, bu özelliklerin ergenlerin olumlu sağlık davranışlarına yönelmelerine olanak tanıdığını vurgulamaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma ergenlerde psikolojik istismarın bireyin sağlıklı gelişimine yönelik etkilerini anlamada katkı sağlamakta ve koruyucu, önleyici müdahale programları için önemli ipuçları sunmaktadır.Yayın Determinants of Bitcoin price movements(Suat Teker, 2024-07-30) Teker, Dilek; Teker, Suat; Demirel, EsinPurpose- Investors want to include Bitcoin in their portfolios due to its high returns. However, high returns also come with high risks. For this reason, the volatility prediction of Bitcoin prices is the focus of attention of investors. Because Bitcoin's volatility is used as an important input in portfolio selection and risk management. This means that the models to be used in predicting Bitcoin volatility increases the importance of performance. In this research; A comparative examination of the models applied for Bitcoin shows an effective performance in volatility prediction. It is very important for evaluation. The aim of this study is to model Bitcoin price returns and to examine future return predictions and return directions using historical Bitcoin prices. Methodology- Many models have been used in studies on financial instruments and price predictions. Models such as linear and nonlinear regression, Random Walk Model, GARCH and ARIMA fall into this category. Nonlinear econometric models such as ARCH and GARCH are used for financial time series with variable volatility. These models assume that the variance is not constant. In this study, first Bitcoin price returns for the period between January 2020 and December 2023 will be modeled with the GARCH model, and then the ARCH-GARCH models will be used for future prediction of returns for the period between January 2024 and June 2024. Finally, the actual values will be compared with the forecasted values. In other words, the primary aim of this study is to use the daily Bitcoin closing price between May 2020 and December 2023 to estimate the returns for the periods of 2024 and compare it with the actual returns. Findings- The analysis reveals that GARCH Model results showed that in the mean and variance equations, it is seen that all variables are except intercept of the mean equation significant according to the error level of 0.05. Namely, the reaction and persistence parameters are significant accourding to 0.05 in the variance equation. Both the coefficient of the reaction parameter and the coefficient of the persistent parameter are higher than zero (positive). Also, the coefficient of the reaction parameter plus the coefficient of the persistent parameter approximately equals 0.72. That is, it is lower than 1 and higher than zero (positive). The level of persistence is not too high. So, we do not think about non-stationary variance in the model. Reaction parameter’s coefficient is 0.13. And persistence parameter’s coefficient is 0.58. As we can see, persistent parameter is much higher than reaction parameter. That is, when there is a new shock that creates the persistent parameter, that shock will be in effect for a long time, it will not disappear immediately. That is, a significant part of the shock that occurs in one period flows into the next period. After determining the appropriate mean and variance models, a forecast is made using Automatic ARIMA forecasting for BITCOIN return forecasting. This forecast is made for the first five months of 2024, without adding the actual values of the first five months of 2024 to the data. The program ranks the most appropriate model. The program chose GARCH(3,3) as the most appropriate model in "bitcoin return prediction". Conclusion- The results of the test applied in the study can be summarized that the unit root test results showed that it was necessary to work with return series. GARCH(1,1) model results show when there is a new shock that creates the persistent parameter, that shock will be in effect for a long time, it will not disappear immediately. That is, a significant part of the shock that occurs in one period flows into the next period. According to GARCH automatic forecasting results, the best GARCH model that models Bitcoin return is the GARCH(3,3) model. According to these model results, although the slopes of the actual and forecasted return series move in the same direction, the model remains weak for forecasting. In future studies, it may be recommended to estimate Bitcoin returns with non-linear models.Yayın Kişilerarası duygu düzenlemenin ve algılanan romantik ilişki kalitesinin psikolojik sıkıntı üzerindeki etkisi(Manisa Celal Bayar Üniversitesi, 2025-03-26) Yılmaz, Simay; Yazıcı, Sena; Akçinar, BernaMevcut çalışmanın amacı, kişilerarası duygu düzenleme stratejilerinden yatıştırılma alt boyutunun ve algılanan romantik ilişki kalitesinin psikolojik sıkıntı üzerindeki etkilerini incelemektir. Araştırmaya, uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 18-65 yaş arası, romantik ilişki içinde olan 230 yetişkin katılmıştır. Araştırmada “Kişilerarası Duygu Düzenleme Ölçeği”, “Algılanan Romantik İlişki Kalitesi Ölçeği” ve “Depresyon, Anksiyete ve Stres Ölçeği” kullanılmıştır. Çalışmanın sonuçlarına göre yatıştırılma stratejisinin kullanım düzeyi psikolojik sıkıntı düzeyini anlamlı ve pozitif yönde [F(1, 229) = 5.49, ß= .15, p<.05]; algılanan romantik ilişki kalitesi düzeyi psikolojik sıkıntı düzeyini anlamlı ve negatif yönde (F(1, 229) = 14.60, ß= -.25, p<.001) yordamaktadır; yatıştırılma düzeyi, algılanan romantik ilişki kalitesi düzeyini istatistiksel olarak anlamlı şekilde yordamamaktadır [F(1, 229) = 0.55, ß= .05, p = .461]. Aracılık analizi sonuçları, algılanan romantik ilişki kalitesinin yatıştırılma ile psikolojik sıkıntı arasındaki ilişkide anlamlı bir aracılık etkisi olmadığını göstermektedir (b= -.0124, SH=.0191, %95 GA[-.0536, .0228]). Çalışmanın bulgularının terapistlere bireylerin duygu düzenleme stratejilerini iyileştirme ve psikolojik sıkıntısını azaltma konusunda yol gösterebileceği düşünülmektedir.Yayın Healthy lifestyle behaviors of university students: the role of sense of coherence and family health climate(Dokuz Eylul University, 2025-01-31) Cerrahoğlu, Ece; Ünver, Buket; Ülkümen, İpekPurpose: This study aims to examine the predictive role of individual sense of coherence, family sense of coherence and family health climate variables on university students' healthy lifestyle behaviors. Material and Methods: The sample of the study consisted of 371 university students aged 18-25. Sociodemographic Information Form, Healthy Lifestyle Behaviors Scale, Sense of Coherence Scale, Family Sense of Coherence Scale, Family Health Climate Scale were applied to the participants in order to collect the research data. Correlation analysis, independent two-sample t-test, one-way ANOVA test and multiple linear regression analysis were used to analyze the data. Results: According to the results of correlation analysis, a positive relationship was found between healthy lifestyle behaviors and individual sense of coherence, family sense of coherence and family health climate (p<.05). As a result of the multiple linear hierarchical regression analysis, after controlling for the sex variable, individual sense of coherence and family health climate variables significantly predicted healthy lifestyle behaviors (p<.05), while family sense of coherence had no significant predictive role on healthy lifestyle behaviors (p>.05). Conclusion: The findings show that individual sense of coherence, family sense of coherence and family health climate variables are essential on university students' healthy lifestyle behaviors. The sense of coherence provides significant protection in adopting health behaviors that will determine future health and well-being. Similarly, increasing healthy living practices within the family is of great importance for young people to adopt healthy lifestyle behaviors.Yayın Unpacking the discursive construction of heirloom seeds: discourses, contests, connections(Bursa Uludağ University, 2024-08-31) Pandır, Müzeyyen; Erol, MaralThe 2006 Turkish Seed Law prohibited the selling of uncertified heirloom seeds, triggering heated debates on and around seeds. This paper examines the construction of discourses on heirloom seeds in Türkiye, focusing on the arguments of the key social actors in the field with a view to understand how knowledge production is taking place on seed. Conducting interviews with key state and non-state actors and analyzing their published documents related to heirloom seed through discourse-historical approach, we examined the argumentative perspectives shaping the discourse on seed. The results revealed a discursive dichotomy constructed between "heirloom seed" and "certified hybrid seeds." In particular, built on commercial and food security concerns, the state discourse frames heirloom seeds as low-yield and unable to feed the nation in comparison to certified hybrid seeds, whereas non-state discourse using the perspectives of agrobiodiversity and farmers’ sovereignty construct heirloom seeds with superior features, qualifying them as compatible with biodiversity and the current global and regional economic, environmental and climate problems. The study concludes that different perspectives and interests produced contradictory knowledge about seed (hence food) and caused different realities to exist simultaneously within this knowledge.Yayın Export potential of Turkish SMEs(Suat Teker, 2024-07-30) Teker, Suat; Teker, Dilek; Orman, IrmakPurpose- Digital channels are gaining more and more share from trade and commerce, especially after Covid 19 pandemic. People have adopted to online buying and marketplaces became important retailing tools for manufacturers. E-commerce is rising not only in closed commercial areas but also across different countries, even continents with developments in cross-border e-commerce. Governments, global digital platforms, consumer habits are creating and supporting the demand of buying online from anywhere and numbers are showing that this creates an opportunity for Turkish businesses to become exporters. This study aims to highlight the potential for small and medium sized businesses in Turkey to become exporters. Methodology- The study examines historical export growth data of Turkey in detail using secondary data. The historical data is used to make a projection for future and highlight the potential of growth for Turkish SMEs. Current marketplace platforms’ business models are also examined and carefully analyzed to present an understanding of the potential business models. Findings- The numbers are showing that Turkish exports are growing in Europe and USA. Capex heavy industries have the highest share among the exports but e-commerce is also growing. Some industries like textile, jewellry and small appliences has a higher growth potential withing cross border e-commerce. Conclusion- Adoption to online retail is getting higher and higher. More people are buying from online marketplaces and the origin of the transaction is losing its importance with one-day deliveries. It is important to open shops not only physical but also on different platforms. It is easier for business owners to sell across the world and become exporters. By having international customers, businesses distribute regional risks and also become financially stronger. It is important for Turkish SMEs to understand their risks and seek international growth opportunities, such as doing exports. Turkey’s unique geographical location is a very important asset but Turkish businesses should keep in mind that all international producers are now seeking opportunities to create through online platforms.Yayın Governance, institutions, and economic performance: a comparative study of Singapore and South Sudan(Uluslararası İlişkiler Çalışmaları Derneği, 2024-12-31) Parlak, Fatmanur; Aktaş, AlperenThe ongoing debate between democratic and nondemocratic systems has gained significant attention in contemporary political discourse. With the rise of authoritarian regimes, the long-standing assumption that democratic principles are prerequisites for economic development has been increasingly challenged. While some authoritarian regimes, such as China and Singapore, have demonstrated notable economic successes, others, like South Sudan, face persistent economic struggles. This divergence raises critical questions about the relationship between governance systems and economic outcomes. This study aims to address the following research question: How do governance structures, institutional capacities, and historical contexts influence economic development in authoritarian regimes? By employing the Most Similar Systems Design (MSSD), the study compares two contrasting authoritarian regimes: Singapore, an economically successful case, and South Sudan, an economically struggling one. The research incorporates a structural-historical approach to examine the factors that differentiate their economic trajectories, such as institutional efficiency, historical legacy, and policy decisions. The findings of this study contribute to the broader literature on authoritarianism and development by offering a nuanced understanding of how governance systems shape economic performance. In doing so, it challenges simplistic assumptions about authoritarian governance and highlights the complexities underlying economic success and failure.Yayın Görsel Değerlendirmede Görüntü Özelliklerinin Algıya Etkisi(Karadeniz Doğa ve Çevre Derneği, 2024-12-30) Çağlayan, Ayça Yeşim; Uzun, AdnanKatılımcı planlama yaklaşımında taslak projeye ait görüş alınması için görselleştirmelerin kullanımı kaçınılmazdır. Bu süreçte güvenilir ve gerçekçi görüntülerle araziye ait yeterli ve doğru görsel bilginin kullanıcıya aktarımı önemlidir. Çeşitli fiziksel koşullarda tesadüfi yapılan fotoğraf çekimi, arazinin farklı algılanmasına dolayısıyla kullanıcı görüşlerinin değişmesine yol açan görüntülerin oluşmasına neden olabilmektedir. Değerlendirme sırasında kullanıcı algısına etki edebilecek bu faktörlerin bilinmesi görüntülerin güvenilir ve geçerli verilerle tartışılmasını sağlayacaktır. Çalışmada peyzajın görsel değerlendirmesinde öne çıkan görüntü özellikleri olarak derinlik, ışık, çizgisel grafik ve kompozisyonun kullanıcı algısına etkisi incelenmiş ve fotoğrafın değerlendirmede kullanımı irdelenmiştir. Görüntü değişkenlerinin farklı arazi koşullarında etkisinin saptanması amacıyla İstanbul İli Boğaziçi Bölgesi’nin doğal kaynak özelliğini yansıtan önemli kent korularından alınan temsili görüntülerin çizgisel strüktürü ortaya konarak çizgisel grafik analizi yapılmıştır. Dijital ortam ve serbest el çizimlerinin yardımıyla soyutlaması yapılan bu görüntülerde çekim zamanı, ışık yönü, hava koşulu, kontur /silüet çizgisinin varlığı-devamlılığı, görüntü düzlemi, odaklanma ve ufuk çizgisinin yeri, algıya etkisi açısından incelenmiştir. Kış mevsimine ait görüntülerde güçlü kontur çizgisinin devamlılığı, çizgilerin biçimsel değişimi ve perdelenme, algı üzerinde oldukça etkili olurken, odaklanma, arka plan düzleminin varlığı, perdelenme ve doğrusal perspektif ise yaz mevsimine ait görüntülerde etkili olmaktadır. Çalışmada fotoğrafların görsel değerlendirme sürecinde bir araç olarak kullanımı, özellikle çizgisel grafik ve kompozisyona ait bulgular kapsamında irdelenerek bazı öneriler getirilmiştir.
